Хронологиялык жадыбал



Хронологиялык жадыбал



1900-жыл - Чγй өрөнγндө (Таштөбө) жана Ысыккөлдө (Бозучук) кыштактарынын негизделиши.
1992-жыл, май-Прежевальскиде Кыргызстандагы алгачкы элдик китепкананын ачылышы.
1912-жыл, 12-декабрь – Кыргызстандын орто билим берγγчγ алгачкы окуу жайы Пишпек эркектер гимназиясынын ачылышы.
1913-жыл, март - Кыргызстандагы алгачкы басмасөз «Пржевальский сельский хозяин» журналынын чыгышы.
1916-жыл, 25-июнь-Орто Азиянын жергиликтγγ элдерин оорук жумшактарына алуу жөнγндө бадыша өкмөтγнγн указы.
1916-жыл, 17-июль - Аскердик-оорук жумуштарына баруудан баш тартууга байланыштуу Тγркстанда согуштук абалдын киргизилиши.
1916-жыл, июль - Октябрь-Кыргызстандын улуттук – боштондук көтөрγлγшγ жана анын бадыша аскерлери тарабынан басылышы.
1917-жыл,27-февраль-Февраль буржуазиялык-демократиялык революциясы. Бадышачылыктан кулатышы .
1917-жыл, март-Кыргызстандагы алгачкы советтердин пойда болушу.
1917-жыл, май-Пишпекте «Букра» демократиялык союзунун пайда болушу.
1917-жыл, май айлары-«Алаш» партиясынын Пишпектеги бөлγмγнγн тγзγлγшγ.
1917-жыл, май айлары-Солчул эсерлер партиясынын Пишпектеги уюмдарынын тγзγлγшγ.
1917-жыл, август-Ошто мусулман жумушчулары менен чайрыкерлердин депутатарынын Советтери уюшулушу.
1917-жыл,9,10-сентябрь-Пишпекте «Букара» союзунун курултайы.
1917-жыл, октябрь-ноябрь-Ташкенттеги куралдуу көтөрγлγштγн жениши.
1917-жыл, ноябрь-Сγлγктγ жана Кызылкыяда Совет бийлигинин орношу.
1917-декабрь-Таласта Совет бийлигинин орнршу.
1918-жыл, январь Ошто Совет бийлигинин оргошу.
1918-жыл, февраль-Пишпекте Совет бийлигинин орношу.
1918-жыл, апрель-Нарында Совет бийлигинин орношу.
1918-жыл, 20-апрель-1-май Тγркстан АССРинин жарияланышы.
1918-жыл, май-Пржевальскиде Совет бийлигинин орношу.
1918-жыл,22июль-Жетисуу Фронтунун γзγлγшγ.
1918-жыл,29август-Таласт өрөөнγнγн Дметриевка кыштагындагы келгин дыйкандардын козголону.
1918-жыл,23сентябрь-Пишпекте Кызыл Армиянын биринчи полкунун γзγлγшγ.
1918-жыл,19-ноябрь-Пишпек уездиндеги эсерлер партиясынын таратылышы.
1918-жыл, декабрь-Беловодскийдеги келгин дыйкандардын козголону.
1919-жыл,14август-Туркγстан фронтунун тγзγлγшγ.
1921-жыл,8июнь-«Кошчу» Союзунун тγзγлγшγ.
1921-1922-жылдары Кыргызстандын Тγндγгγндөгγ жер-суу реформасы.
1922-жыл-январь-июнь Тоолуу Кыргыз областын тγзγ аракеттери .
1924-жыл,14-октябрь-РСФСРдин курамында Кыргыз Автономиялуу областынын тγзγлγшγ.
1924-жыл,7-ноябрь - Кыргыз тилиндеги «Эркин-Тоо» гезитинин биринчи санынын чыгышы.
1925-жыл,27-30-март - Кыргыз автономиялуу областынын Советтеринин уюштуруу съезди.


1926-жыл, 1-февраль - Кыргыз Автономиялуу областынын Кыргыз АССРи болуп тγзγлγшγ.
1927-жыл, 7-12-март-Кыргыз АССРинин 1 Уюштуруу съезди.
1927-1928-жылдар – Кыргызстандын тγштγндөгγ жер суу реформасы.
1932-жыл,5-ноябрь Кыргызстандын биринчи жогорку окуу жайы - Кыргыз мамлекеттик педогогика институтунун ачылышы.
1933-жыл – Кыргыз зооветеринардык институтунун ачылышы,
1936-жыл,5-декабрь - Кыргыз АССРинин союздук республика болуп кайра тузγлγшγ.
1937жыл,23-март – Кыргыз ССРинин биринчи Конституциясынын кабыл алынышы.
1939-жыл , 26май -4июнь-Москвада Кыргыз искусствосунун он кγндγгγ.
1941-жыл, 22июнь – Улуу Ата Мекендик согуштун башталышы.
1941-жыл, 16-ноябрь - Дубосеково разъздинин жанындагы жоокер-понфилвчулардын эрдиги.
1942-жыл,17-август – Кыргыз музыкалык – драма театрынын базасында Кыргыз опера жана больет театрынын уюшулушу.
1943-жыл,5 – январь – СССР илимдер Академиясынын Кыргыз филиалынын уюшулушу.
1951-жыл, 30 – август – Кыргыз Мамлекеттик Университетинин ачылышы.
1954-жыл,20 – декабрь – Кыргыз ССР Илимдер Академиясынын ачылышы.
1958-жыл,14-25-октябрь - Кыргыз искусствосу менен адабиятынын Москвадагы экинчи он кγндγгγ.
1963-жыл,- Ч. Айтматовго Лелиндик сыйлыктын ыйгарылышы.
1967-жыл,- Искусство иститутунун ачылышы.
1978-жыл,- 20-апрель - Кыргыз ССРинин жны Коститутциясынын кабыл алынышы.
1972-жыл,-Токтогул ГЕСинин толук кубаттуулукта ишке кириши.
1985-жыл, апрель - Кайра куруу саясатынын башталышы.
1989-жыл,23-сентябрь - Кыргыз ССРинин мамлекеттик тили кыргыз тили экендиги жөнγндөгγ мыйзамдын кабыл алынышы.
1990-жыл, 35-декабрь - Кыргыз ССР Эл депутаттарынын, жергиликтγγ Советтеринин депутаттарынын шайлоо.
1990-жыл,4-июнь-Ош кооголанын башталышы.
1990-жыл, 1июнь-Ош областындагы кайгылуу укуяларга байланыштуу Аза кγтγγ кγнγ.
1990-жыл, 24-октябрь-Фрунзеде ачкачылык жарияло.
1990-жыл,27-октябрь-Аскар Акаевдин Кыргыз ССРинин биринчи президенти болуп шайланышы.
1990-жыл,15-декабрь-Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик суверендγγлγг жөнγндө дикларацясынын кабыл алынышы.
1991-жыл,5-февраль-Республиканын Борбору Фрунзе шаарынын Бишкек болуп кайрадан аталышы.
1991-жыл,31-август – Кыргызстандын көз караеды эместигинин жарияланышы.
1991-жыл,12-октябрь - Кыргыз Республикасынын Президентинин жалпы элдик шайлоо.
1991-жыл, 21-декабрь-Көз каранды эмес мамлекеттеринин шериктештигинин тγзγлγшγ.
1992-жыл,30-январь – Кыргызстандын ОБСЕге мγчө болушу.
1992-жыл,1-фквраль - Кыргызстандын тарыхында биринчи жолу АКШнын элчилигинин ачылышы.
1992-жыл,3-март - Суверендγγ Кыргыз мамлекеттик желегинин кабыл алынышы.
1992-жыл,25-30-август - Кыргыздардын Бγткγл Дγйнөлγк Биринчи Курултайы.
1992-жыл,8-декабрь-Кыргызстандын Мамлекеттик Гимнинин кабыл алынышы.
1993-жыл,5-май – Кыргыз Республикасынын Конститутциясынын кабыл алынышы
1993-жыл,10-май-Кыргызстандын биринчи улуттук валютасынын сомунун киргизилиши.
1994-жыл,22-январь-Кыргызстан элдеринин Биринчи Курултайы,
1994-жыл,29-август – «Солтон-Сары» алтын кен комбинантынын пайдаланууга берилиши.
1994-жыл,2-13-сентябрь - парламенттик кризис жана Жогорку Кенештин өзγнөн-өзγ таркалышы.
1994-жыл,22-октябрь-Эки палаталуу рарламент жана Конститутцияга өзгөртγγ жөнγндө референдум өткөрγγ.
1995-жыл,5-февраль-Эки палаталуу Жогогку Кенешке шайлоо.
1995-жыл,28-март - Жогорку Кенештин Мыйзам чыгаруу жана Эл өкγлдөр жыйынынын биринчи сессиясынын ачылышы.
1995-жыл,25-31-август –«Манас» эпосунун 1000жылдык салтаны.
1995-жыл,24-декабрь-Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоо.
1996-жыл, февраль-Кыргызстан элинин 2-курултай.
1997-жыл, январь-Казакстан, Кыргыз жана өзбекстан Республикаларынын ортосунда тγбөлγк достук жөнγндө келишимге кол койу.
1998-жыл,22-январь-Кыргызстандык Салижан Шарипов америкалык 89-экспедициянын экипажында (Спейсшатыл) космоско учкан.
1998-жыл,6-апрель - Кыргызстандын космонавты С. Шариповго Кыргыз Республикасынын Баатыры наамын ыйгарылган.
1999-жыл, август-Баткен аймагына (Зардалы) диний – экстремист - жоочулардын тобу кол салган, алар чек аранын коопсуздугуна коркунучу туудурган.
1999-жылы,17-октябрь – Кыргыз Республикасынын шайлоолор жөнγндөгγ кодексине ылайык Кыргызстанда шаардык поселкалык жана айылдык кенештерге шайлоолор болгон.
2000-жыл,20-февраль-Кыргыз Республикасынын Жогорку Кенешин шайлоолор өткөн.
2000-жыл,4-5-октябрь – Ош шаарынын 3мин жылдыгын майрамдоо.
2000-жыл,29-октябрь – Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоо болуп, А. Акаев кайрадан шайланган.
2000-жыл, декабрь,-Жогорку Кенеште талкуудан кийин «Жер кодексинен» Жерди сатууга жана сатып алууга тыюу салынган 5 жылдык мараторий жөнγндөгγ берене алынып ташталган.
2001-жыл 29-май – Улуттук форумда Кыргыз Республикасынын 2010-жылга чейинки өнγгγγсγнγн комплесттγγ негиздери прогроммасы талкууланып кабыл алынгшан.
2001-жыл,14-15июнь-Шанхай бешилтигине кирген мамлекеттердин жыйны. Ага Президент А. Акаев катышкан. «Шанхай бешилтиги» «Шанхай кызматташтык уюму» болуп кайра тγзγлгөн.
2001-жыл,29-май Кыргыз Руспубликасынын Президенти Ата Мекендик илимий иштерге (20-кылымдагы көрγнγктγγ илимий жетишкендиктери γчγн) наамындагы 20 ардактуу алтын медаль тапшыруу жөнγндөгγ Указга кол койгон. 2002-жыл,29-октябрь - 1-ноябрь - Бишкекте глабалдуу тоо саммити өткөн. 2003-жыл 2-февраль Кыргыз Республикасынын Конститутциясына өзгөртγγ киргизγγ жөнγндө руферендγм өткөрγγ.

2016-08-11 83 Башкалар Жыргалбекова С. 2016-08-11