Бул жерде Сиздин жарнама болушу мүмкүн! 0(707)48-14-46 whatsapp

Баш мээ нервдери

Мээнин сүмбөсүнүн алдыңкы бетинен чыккан 12 жуп нерв бар: жыт сезүү, көрүү, көздү кыймылдатуучу, чыгырык нерви, үч ача, көздү сыртка тартуучу, бет нерви, угуу, тил-кулкун нерви, адашма, кошумча нерв, тил алдындагы нерв. Бул нервдер бири биринен айырмаланып, өзүнө тийиштүү гана милдеттерди аткарат. Ошондуктан алардын бири жабыркаса калгандары анын милдетин эч аткара албайт. Алар аткарган милдеттерине жараша кыймылдатуучу жана сезүүчү нервдер деп эки топко бөлүнөт. Кыймылдатуучу нервдерге 3-,4-, 6-, 11ж-а 12-Б. м. н. кирет. Б. м. н-нин сезүүчү нервдери: 1-, 2-, 8-жуп нервдер.

Ал эми 5-үч ача, 7-бет нерви, 9-тил-кулкун нерви жана 10-адашма нервдер болсо, сезүү жана кыймылдатуу милдетин аткарат. Аталган нервдердин жүлүн мээ нервдери сыяктуу мээде жайгашкан борборунан башка, мээден тышкары жайгашкан сезгич түйүндөрү (сырткы борборлору) да бар. Алсак, үч ача нервдин — гассер түйүнү, тилкулкун нервинин — таш сымал түйүнү, адашма нервдин — түйүнчө жана күрөө түйүндөрү мээден сыртта жайгашкан. Ошондой эле таза сезгич нервдер да өз бөлүгүндө сезгич элементтерди алып жүрөт. Алсак, 3-, 7-, 9ж-а 10-нервдер аркылуу көздүн ички булчуңдарына, шилекей бездерине, жүрөккө, карынга, боорго жана уйку безине көп сандаган парасимпат нерв талчалары барып, аларды нервдештирет. Ошентип, Б. м. н. өздөрүн кыймылдаткыч, сезгич жана парасимпат талчалары аркылуу сезүү органдарынан (жыт сезүү, көрүү, даам сезүү жана угуу) башка баштын терисин, мээ кабыктарын, баш булчуңдарын, тилди, кулкунду, кызыл өңгөчтү, моюн булчуңдарын, тамак сиңирүү жана дем алуу органдарын (көмөкөйдү, кекиртекти, бронхторду жана өпкөнү) нервдештирет.

Бул нервдер сезүү органдарынын нервдери гана болуп эсептелбестен, жашоодогу эң керектүү дем алуу, кан айлануу жана тамак сиңирүүнү башкарат. Кыймылдатуучу нервдин талчалары баш мээде жайгашкан негизги кыймылдаткыч борбордон башталат. Ал эми сезүүчү нервдердин талчалары болсо, сырттан (териден, мурун көңдөйүнөн, көздөн, кулактан жана тилден) башталып, баш мээдеги борборлорго барып түшөт. Бул мээдеги борборлор өздөрүнүн бутакчалары аркылуу мээ сүмбөсүнүн көп борборлору, мээ кыртышы, кара куш мээ жана жүлүндүн борборлору менен тыгыз байланышкан. Мына ушул борборлорду байланыштыруучу көп сандаган нерв талчалары аркылуу бардык борборлор кабарлашып турат.

Оставьте комментарий!

Пикириңиз текшерилгенден кийин жайгаштырылат.

Вы можете войти под своим логином или зарегистрироваться на сайте.

(обязательно)