Бала гигиенасы жана тамактануусу

Подписаться на эту рубрику по RSS

Тазалык — гигиенанын биринчи эрежеси

Гигиена - ден соолукту сактоо жана чыңдоо жөнүндөгү илим. Бул илим өнүккөн сайын саламаттыкты сактоодо көп аныктамалар бар экендигин адам баласы билип жатат, мисалы, убагы менен туура тамактануу, эмгек менен эс алууну айкалыштыруу, спортко машыгуу ж. б. Бирок ден-соолукта болуунун биринчи эрежеси өзүнүн денесинин, кийиминин, идишинин, турак жайынын, үйдөгү эмеректеринин ж. б. колдонулуучу нерселердин тазалыгы экендиги адамзаты эзелтеден бери эле билген. Ыплас, кир шарттарда микробдорКененирээк...

Тамактануунун гигиенасы

“Аппетит менен жейт” - десе тамакты ырахаттанып жакшы жейт дегенин түшүнөбүз. Аппетит - латынчадан которгондо “каалоо”, “жутунуу” дегенди түшүндүрөт. “Даамдуу” жакшы жасалган тамак табити ачат. Тамакты жегенде даамды се. зиттт керек. Эгер киши табит менен жесе анын карынынын керегелери чың, зил чыгарышы мол болот. Шашып жеген тамактын ырахаты болбойт,Кененирээк...

Тамактануунун эрежеси

“Коомдогу мамилелер” деген теманы өткөндө адаттар, нормалар жөнүндө түшүнүк пайда болот. Ар бир адам адаттарга ээ болсо, анда өзүнүн жүрүш-турушун коомдук нормаларга шайкештеп, коомдо өзүн-өзү жакшы сезет. Ал эми адаттар калыптаныш үчүн жүрүш-туруштун белгилүү эрежелерин билип көздөсө анда адамда көнүмүш, андан ары адат калыптанат. Тамактануу да жүрүш-туруштун бир көрүнүшү болгон соң, анын да эрежелериКененирээк...

Теңсалмактандырылган тамак-аш

Тамак-ашсыз жашоо мүмкүн эмес, анткени организмдеги клеткалар жаңырып туруш үчүн курулуш материалы, энергия керек. Тамактын курамындагы белок, май, углевод, суу, минералдык заттар, витаминдер, башкача айтканда, азык заттар бар. Бул заттарды организм курулуш материалы, энергиянын булагы катары керектейт, бул заттар организмдин тиричилик процесстеринин жүрүшүн камсыз кылат. Азык заттарга болгон муктаждык бардык адамдарда бирдей эмес, себеби ал кишинин курагына, турмушунунКененирээк...

Тамак — аштын көркү

Тамактын көрүнүшү кишиге чоң таасир этет. Эгерде тамак - аш кир идишке салынса, кир дасторкондо турса кишинин жүрөгү айланат, ал эми жагымдуу көрүнүш тамак сиңирүүнү ылдамдатат жана жакшыртат. Ошондуктан тамакты даярдоонун, тамактануунун биринчи эрежеси-тазалык. Тазалык ден-соолукка гана пайдалуу болбостон,Кененирээк...

Тамак-аштын энергиялык баалуулугун аныктоо

Мурунку сабакта 3 жашар баланын менюсундагы белоктордун, майлардын жана углеводдордун күнүмдүк өлчөмүн санап аныктадыңар. Бир грамм белок же углевод өзүндө 17,22 килоджоуль, бир грамм май 39,06 килоджоуль энергияны камтыйт. Күнүмдүк белоктордун, углеводдордун жана майлардын энергиялык баалуулугун бири-бирине кошсоңор менюнун энергиялык баалуулугун аныктап аласыңар. Андан кийин төмөнкү таблицадагы маалыматты колдонуп 3 жашар бала күнүнө жеген тамак-ашынын энергиягаКененирээк...

Тамак — аштын бышырып даярдалышынын мааниси жана бузулган тамак

Тамак бышырылып даярдалса, тамак сиңирүү системасында бат эрип жана тез сиңет. Мисалы, крахмал бышпаса, ал ооз көңдөйүндө жана карында өзүнүн майда бөлүкчөлөрүнө ажырабайт. Мына ошондой эле эт, күрүч, өсүмдүктөр бышырылса тез ажырашат, канга бат жана толук өтөт. Ошондой болсо дагы кээ бир тамак-ашты чала бышырыпКененирээк...